Ondernemen in de bouw: welke risico’s spelen er bij jouw klant?

Ondernemen in de bouw is risicovoller dan in veel andere sectoren. Bouwondernemers werken met zware machines, op hoogte en onder tijdsdruk. Zij zijn afhankelijk van meerdere partijen tegelijk, terwijl marges vaak beperkt zijn. In deze sector versterken risico’s elkaar. Een ongeval kan leiden tot stilstand. Stilstand kan leiden tot vertraging. En vertraging kan weer leiden tot claims, conflicten of financiële druk.

In deze blog lichten we de belangrijkste risico’s in de bouw uit. Zo krijg je scherp in beeld welke risico’s er spelen bij jouw klant en waarom juist deze sector extra kwetsbaar is.

Wat maakt de bouw extra risicovol?

In de bouw komen meerdere risicofactoren samen:

• Er wordt fysiek zwaar en risicovol werk uitgevoerd.
• Projecten hebben een tijdelijk karakter en wisselende locaties.
• Meerdere partijen werken tegelijk op één bouwplaats.
• Materialen en materieel vertegenwoordigen hoge waarden.
• Contracten bevatten strikte afspraken over planning en oplevering.

Daardoor stapelen risico’s zich op. De afhankelijkheid tussen partijen vergroot de kans dat één fout gevolgen heeft voor het hele project. De financiële impact kan daardoor snel oplopen.

Ongevallen

De bouw is een van de sectoren waar relatief veel arbeidsongevallen voorkomen. Wist je dat er in 2024 326 slachtoffers waren van arbeidsongevallen in de bouwsector?

Dat is niet vreemd. Op een bouwplaats verandert de situatie voortdurend. Er wordt gewerkt op hoogte, met zware machines en met tijdelijke constructies. Eén moment van onoplettendheid of een kleine fout kan al leiden tot ernstig letsel.

Voor werknemers kan zo’n incident grote gevolgen hebben. Denk aan langdurige uitval, blijvende arbeidsongeschiktheid of het niet meer kunnen uitvoeren van zwaar werk. Niet alleen een ongeval, maar ook structurele fysieke belasting kan leiden tot klachten die zich langzaam opbouwen.

De impact raakt ook direct het bedrijf. Als een medewerker uitvalt, ontstaat er druk op de planning en de bezetting. Werk moet worden opgevangen, projecten lopen vertraging op en de loondoorbetaling loopt door.

En valt de ondernemer zelf uit, dan is de schade vaak nog directer. In kleinere bouwbedrijven werkt de ondernemer meestal mee op de bouwplaats én regelt hij de dagelijkse aansturing. Zijn uitval raakt daardoor niet alleen zijn inkomen, maar ook de voortgang van lopende projecten.

Aansprakelijkheid

In de bouw is aansprakelijkheid een reëel risico. Dat komt doordat meerdere partijen betrokken zijn bij één project, zoals opdrachtgever, hoofdaannemer, onderaannemers en zzp’ers.

Wanneer een medewerker of zzp’er tijdens het werk letsel oploopt of overlijdt, kan de werkgever of opdrachtgever aansprakelijk worden gesteld. Dat risico blijft bestaan, ook wanneer veiligheidsmaatregelen zijn genomen. Daarnaast kunnen fouten in ontwerp, constructie of uitvoering grote schade veroorzaken. Een constructiefout kan leiden tot instorting. Een verkeerde berekening kan zorgen voor herstelwerkzaamheden of vertraging. Ook derden kunnen schade lijden door bouwactiviteiten.

De kosten van een kleine schade zijn voor een bouwondernemer vaak wel te overzien. Maar als hij aansprakelijk gesteld wordt voor een grote schade, letsel of overlijden kunnen de claims heel hoog oplopen. De continuïteit van zijn bedrijf loopt dan gevaar.

Schade aan het bouwproject

Een bouwproject blijft kwetsbaar zolang het in uitvoering is. Denk aan materialen die liggen opgeslagen, delen van het gebouw zijn nog niet af en tijdelijke voorzieningen zijn gevoelig voor schade.

Brand, storm of vandalisme kunnen in korte tijd grote schade veroorzaken. Bij ernstige schade moet een deel van het project opnieuw worden uitgevoerd. Dat betekent extra materiaalkosten, vertraging en mogelijk discussies over verantwoordelijkheid. Door de onderlinge afhankelijkheid tussen partijen kan schade bovendien leiden tot conflicten over wie de financiële gevolgen draagt.

Schade aan materiaal en gereedschap

Bouwbedrijven werken met kostbaar gereedschap, machines en voertuigen. Deze bevinden zich vaak op wisselende locaties en zijn niet altijd permanent beveiligd. Wat zijn de belangrijkste schadeoorzaken?

• Brand: In de opslag of de werkplaats kan brand ontstaan door beschadigde bedrading, defecte machines of door slordigheden tijdens (en na) houtbewerking. Ook de opslag van brandbare materialen en zelfontbrandende poetsdoeken zijn belangrijke oorzaken van brand evenals brandende sigaretten. Naast vernietiging door vuur, kan er sprake zijn van schroeischade of van waterschade na het blussen.
• Diefstal: Kostbare gereedschappen, dure apparatuur, pc’s, laptops, en smartphones zijn populair bij het dievengilde. Ook kunnen de eigen medewerkers materialen en goederen stelen of fraude plegen.
• Vandalisme: Feestende of baldadige voorbijgangers kunnen in hun onbezonnenheid of agressie behoorlijke schade toebrengen aan de bouwplaats en aan de aanwezige goederen en materialen.
• Storm en wateroverlast: Een flinke storm kan op de bouwplaats leiden tot schade door omgevallen bomen, weggewaaide dakpannen, rondslingerend materiaal en afgerukte takken. Storm kan bovendien leiden tot lekkages en dus tot waterschade.
• Transport: Tijdens het transport van bouwmateriaal en gereedschap kan er van alles misgaan. Door een ongeval kan het voertuig zelf of de inhoud van de bus, aanhanger of oplegger schade oplopen. Schade ontstaat ook als de lading gaat schuiven of vallen. En ten slotte is ook ladingdiefstal een belangrijk risico voor de bouwondernemer.

Inkomens- en juridische risico’s

Naast fysieke en materiële risico’s heeft je klant als bouwondernemer ook te maken met bijvoorbeeld uitval van zijn of haar personeel. Of je klant kan zelf niet meer werken door een burn-out.

Uitval van personeel

Werken in de bouw is fysiek zwaar en brengt veiligheidsrisico’s met zich mee. Dat vergroot de kans op ongevallen en langdurige uitval in vergelijking met veel andere sectoren.

Wanneer een medewerker uitvalt, heeft dat direct gevolgen voor de planning en de voortgang van projecten. In kleinere bouwbedrijven betekent één langdurig zieke medewerker vaak een duidelijke daling van de productiecapaciteit. Tegelijkertijd loopt de loondoorbetaling door en moet de ondernemer vervanging regelen.

Niet meer kunnen werken na een ongeval

Werknemers in de bouw lopen aanzienlijke gezondheidsrisico’s. Naast incidenten op de bouwplaats kan langdurige en zware lichamelijke belasting leiden tot fysieke klachten, zoals rugproblemen of gewrichtsslijtage.

Deze klachten kunnen uiteindelijk leiden tot langdurige uitval of arbeidsongeschiktheid. Voor de ondernemer betekent dit hogere kosten, verlies van ervaring en extra druk op het team.

Uitval van de ondernemer zelf

In veel bouwbedrijven werkt de ondernemer zelf actief mee. Wanneer hij door een ongeval of ziekte uitvalt, raakt dat direct de omzet en de dagelijkse aansturing van het bedrijf.

Projecten kunnen vertraging oplopen. Offertes blijven liggen. Klanten moeten langer wachten op reactie. In kleinere organisaties is de afhankelijkheid van de ondernemer groot. Uitval heeft daardoor vaak directe gevolgen voor inkomen en continuïteit.

Juridische risico’s

In de bouw worden afspraken vastgelegd in contracten met duidelijke oplevermomenten en boetebepalingen. Vertraging of gebreken kunnen leiden tot claims of inhoudingen.

Daarnaast kan een conflict met een opdrachtgever, onderaannemer of leverancier uitmonden in een juridisch geschil. Dat kost tijd en geld.